Veel vrouwen krijgen pas rond de overgang het vermoeden dat ze ADHD hebben. Niet omdat het er ineens “is”, maar omdat wat jarenlang nog nét lukte, plotseling niet meer werkt. Taken kosten meer moeite, het hoofd voelt voller en emoties lijken heftiger dan voorheen. Dat is geen toeval en zeker geen persoonlijke zwakte.
De rol van oestrogeen en dopamine
ADHD heeft alles te maken met dopamine, een neurotransmitter die belangrijk is voor focus, motivatie, planning en emotieregulatie. Bij mensen met ADHD werkt het dopaminesysteem van nature anders. Oestrogeen speelt hierbij een ondersteunende rol, het helpt dopamine efficiënter werken in het brein.
Tijdens de overgang daalt het oestrogeenniveau. Voor vrouwen met ADHD betekent dit dat hun brein ineens minder ondersteuning krijgt, waardoor ADHD-kenmerken zichtbaarder worden. Concentratieproblemen nemen toe, overzicht verdwijnt sneller en motivatie schommelt.
Emotieregulatie onder druk
Naast focus en energie beïnvloedt dopamine ook hoe we emoties reguleren. Veel vrouwen merken in de overgang dat ze sneller overprikkeld zijn, emotioneler reageren of moeite hebben om weer tot rust te komen. Wat eerder nog hanteerbaar was, voelt nu overweldigend. Deze emotionele intensiteit wordt vaak toegeschreven aan “hormonen” of stress, terwijl ADHD een belangrijke onderliggende rol kan spelen.
Waarom het eerder niet werd herkend
Bij meisjes en vrouwen uit ADHD zich vaak minder opvallend dan bij jongens. In plaats van druk gedrag zien we innerlijke onrust, perfectionisme, aanpassen en overcompenseren. Jarenlang worden hiermee de uitdagingen gemaskeerd, maar zodra oestrogeen daalt vallen deze compensaties weg en komt de onderliggende neurodiversiteit aan het licht.
Begrip brengt ruimte
De ontdekking van ADHD in de overgang is voor veel vrouwen een keerpunt. Het brengt inzicht en mildheid: “Er is niets mis met mij.’ Met de juiste kennis, ondersteuning en strategieën kan er weer balans ontstaan, afgestemd op zowel het brein als de levensfase waarin iemand zich bevindt.
